“Dit betekent veel voor de Black Watch”

WOENSDRECHT – Het was een emotioneel moment voor de Canadese oud-militair Eric Booth: zaterdag stond hij oog in oog met het enige overgebleven voertuig dat namens zijn regiment meestreed in de Tweede Wereldoorlog: “Dit betekent veel voor de Black Watch, onze bevelvoerder Robert Unger is de Woensdrechtse gemeenschap heel dankbaar. Wij allemaal.”

Veertien jaar lang maakte Eric Booth deel uit van het Black Watch Regiment, waar hij als muzikant de doedelzak bespeelde. De historie van zijn regiment inspireert hem enorm, dus ook na zijn actieve dienst steek hij veel tijd in historisch onderzoek. Hij reist speciaal af naar Woensdrecht, om daar de Bren Carrier – die vorig jaar als herdenkingsmonument op de Rijzendeweg werd geplaatst – te bekijken. En dat doet hem veel.

Black Friday

“Deze Bren Carrier is het enig overgebleven voertuig van ons regiment uit de Tweede Wereldoorlog”, zegt hij, “en niet alleen dat, het is ook nog eens een “battlefield find”, hij draagt sporen van de strijd en werd letterlijk op het slagveld teruggevonden. Dat is heel bijzonder, want meestal werden voertuigen meegenomen en werden de onderdelen hergebruikt. Voor ons staat dit voertuig symbool voor de 44 mannen die ons regiment hier op Black Friday, 13 oktober 1944, verloor. En voor mij is het bijzonder omdat ik hier in 1984, bij de herdenking van de bevrijding, ook was. Toen speelde ik op mijn doedelzak bij het monument bij de tank, hier vlakbij, zonder te weten dat ik op een paar honderd meter afstand stond van de plek waar deze – onze – Bren Carrier begraven lag.”

Kuil

Booth maakt in Woensdrecht kennis met Gerard van Pul, die de Bren Carrier in 1988 opgroef, en Peter Michielsens, zoon van de eigenaar van het land waarop de Bren Carrier begraven lag. Peter Michielsens herinnert zich nog hoe de Bren Carrier lange tijd midden op het land van zijn vader Gaston stond: “Mijn vader vond de Bren Carrier maar een ding, dat enorm in de weg stond, dat vond hij heel vervelend. We hebben toen een grote kuil gegraven, met de hand, en met paarden hebben we de Bren Carrier de kuil ingetrokken. Hij landde op z’n kop en heeft zo jaren gelegen. Nu staat de Bren Carrier op de Rijzendeweg, tegenover de begraafplaats waar mijn vader ligt. Misschien zou hij er nu wel trots op zijn.”

Aanleg A4

Van Pul vertelt hoe hij eind jaren ’70, vlak nadat het monument met de tank op de Onderstal was geplaatst, het gerucht hoorde dat er in Woensdrecht nóg een tank begraven zou liggen: “De oorlog intrigeerde me altijd al, en met een vriend besloot ik het verhaal van die begraven tank uit te gaan zoeken. Zo kwamen we bij de familie Michielsens terecht, waar we met een metaaldetector ontdekten op welke plek de Bren Carrier begraven lag. Toen moesten we echter nog een seizoen wachten, tot het graszaad geoogst werd. Daarna zou de grond onteigend worden voor de aanleg van de A4 en konden we de Bren Carrier opgraven. Toen was het mysterie van die begraven ‘tank’ eindelijk opgelost.”

Symbool

En nu is de Bren Carrier, die eerst jarenlang in het oorlogsmuseum van Jan de Jonge aan de Putseweg stond, dus een passend monument op de Rijzendeweg, hoog boven het voormalige slagveld. Bart van der Veen spande zich in om dat monument daar te krijgen, en is er terecht trots op. Dat is hij ook op het bezoek van Booth: “Het is mooi om te zien hoe het verhaal steeds completer wordt. Eric kon ons vertellen dat deze Bren Carrier is ingezet voor het vervoer van gewonden, en hij kon laten zien dat er waarschijnlijk geen vlammenwerper op gemonteerd zat zoals we aanvankelijk dachten. Dat is nuttige informatie. En het is mooi om te horen hoe voor hem, en zijn regiment, deze Bren Carrier symbool staat voor al die 55 mannen die de Black Watch hier heeft verloren en hoeveel het betekent dat dat stukje geschiedenis bewaard is gebleven. Ik ben blij dat ik daar, met mijn liefde voor lokale historie, een steentje aan kon bijdragen.”

Stukje geschiedenis bewaard gebleven