Dialect: Stop t’r meej - vervolg

Eerst maar eens enkele reacties

Deze rubriek wordt in heel de provincie Noord-Brabant gelezen. Ik ontvang ook regelmatig reacties van buiten ons verspreidingsgebied. Hieronder meld ik wat reacties van mijn goede vriendin Annemie de Waal uit Tilburg.

‘Enige tijd geleden schreef Toine Nooijens een gedicht, waarin hij uitlegde dat de mens waarschijnlijk afkomstig is van dieren. Hierop reageerde Annemie: ‘Wat fijn Jan dat ik nu weet dat we van de dieren komen. Ik weet nog dat mijn buurjongen vroeger zei: Ge zèèt nèt en kròlse kat. En mijn buurvrouw waggelde as en ind. De buurman blafte as enen boeviejee. Mijn jongste broertje was gevallen en brulde as ene leuw. Als je er over nadenkt dan is de vergelijking echt niet zo slecht. Dat had jouw schrijver heel goed in de gaten. Het was weer leuk om alles te lezen.’

En op het onderwerp Stemme reageerde ze zelfs twee keer:

‘Ondanks dat ik het dialect van Toine niet kan schrijven, kan ik toch lezen wat hij bedoelt. Ik geef hem groot gelijk, drie partijen is meer dan genoeg en al die kleintjes die spelen geen rol. Toch leuk hoor om die meningen te lezen van andere mensen. Èn dègge daorveur bedankt zèèt Jan, dè witte war!’

‘Wat een geschikt onderwerp had je met Stemmen. Zo zie je maar dat zoiets ook alle kanten op kan gaan. Zowel het stemmen met het rode potlood als het stemmen van muziekinstrumenten. Maar wat Richard Musters schreef sprak mij ook enorm aan en het was alsof ik mijn eigen gedachten zat te lezen. Ook ik denk dat vaak, bij het lezen van een krantenartikel dat gaat over een veroordeelde, die stemmen hoorde: Waarom zijn het altijd boze stemmen? Waarom altijd een stem die zegt dat je iemand dood moet maken? Waarom een stem die jou dwingt om een kind te wurgen? Zouden er eigenlijk wel mensen zijn die vrolijke stemmen in hun hoofd hebben. Een stem die zegt dat je geen brood mag eten voordat je die dakloze te eten hebt gegeven. Een stem die zegt die buurvrouw is slechter ter been dan jij dus geef haar jouw rollater. Gewoon maar enkele ideeën die vrolijke stemmen teweeg zouden kunnen brengen. Jammer dat ik geen psychiater ben, dan zou ik het misschien begrijpen. Maar ik heb wel genoten van het verhaal van Richard Musters, zoveel herkende ik erin.’

En nu eens kijken waar Yvonne Rijk mee stopt:

‘Stop t’r meej zeej Jan. Mar ‘k gon toch nog mar effe deur mej mun veraoltjes. Mjeestal zeg iek ien plaots van “stop t’r meej” “scheejt t’r meej uit.” (Scheer t’r meej uit komt ook vaak voor J.L.). Mar da dies meschien Ostrechs.

Atter iemand mar nie oepout mej zeure dan zeg iek: “stop nou ies met da zaoge.” (oef, scheej ies uit mej da zaoge). 

Da rwooke nie gezond ies da weet teegeworrig iederjeen wel, dus meese: “stop t’r meej.” En netuurlek ok mej al die aandere rotzwooij zoas, alkool en drugs.

Vroeger waore der meese die al mochte stoppe meej waarke asse goed feftieg jaor waore, mar teegeworrig moete bekaant tot oew zeuventiegste waarke jeer dagge der mej meugt stoppe.

Wa munne grwootste weens ies da dies datter ievers gen oorlog mjeer zou zijn. Dus manne schejt dor meej uit oeftewel: Stopt t’r meej.’    

Ik heb Peter Borremans even laten schrikken. Dat was niet mijn bedoeling. Peter levert telkens weer dikke enveloppen met teksten, verhalen en gedichten aan. Maar dat niet alleen, de laatste maanden valt er telkens ook weer een mooi boekwerk op mijn mat. Ik snap niet dat hij die mooie dingen weggeeft. Maar ik zeg natuurlijk niet: ‘Stop t’r meej!”

Peter schrijft: ‘Toen iek d’n jirste kjeer d’n zin Stop t’r meej! las, toen docht iek in mun eige: d’n Lösterbörg zal toch zeeker nie stoppe meej d’n diejelektrubriek. Mar neej woor, ij gaot gelukkeg dur. Iek oop da we d’n tien jaor gaon volmaoke.

Stop t’r meej! et meschien twij betekenisse: jin: of ge stop d’r echt meej, of twij: stoppe en toch durgaon.

Bevobbeld: jin: oeneer de opdracht klaor ies, dan stopte d’r meej. Bevobbeld twij: As ge meej iet bezig bent, dan wilde ut opgeve of stoppe, mar toch maokte de opdracht af.’

Uit het boek Streek en taol Oost-Brabant haalde Peter het verhaaltje Mazzel

Dookes liep op straaot èn innins stopte d’r unne wage.

“Gordjuu,”mopperde de sjefeur, “nou is m’nen tank toch leeg.” 

“Wè ‘n geluk, dè gé dè wit,” zin Dookus, “ik waar gewoon durgereeje.”

En bij Frans Nefs haalde hij: 

Goeie morge

De fles was leeg.

De wijn was op.

De stemming steeg ten top.

Nou is t’r wir ‘n nieuwe dag.

Ik voel ‘t ... .

Ik voel ‘t aan m’n kop.

Tot volgende week!