Afbeelding

Reageren op dialectwoord: Sjaans

Algemeen

Op aande draoge (het woord van de vorige keer)

Yvonne Rijk dook heel even in het verleden: ‘Oemda we de Zuidwestkraant diekels nie krijge, kijk iek mjeestal eve oep ienternet oem te zien wa dagget woord van de week ok alwer was. Da deej iek vanaoved ok. Toen kwam iek teregt oep un site mej un foto van Janne. Oep deze foto ettie nen Zuidwestkraant ien zun n’aande. Oep ut jeeste blad staot: “Kerk Putte dicht, winkeltje nog open.”

Iek zaog dagget nieuwe woord “op aande draoge” was. Jeel toepasselek von iek. Da wienkeltje was un begriep ien jeel de regio. Ge kuun ut zo zot nie bedeenke oef ze verkochten ut daor. Iedere woensdagmorget was da wienkeltje open en veul meese kwaame nie aljeen oem wa te kwoope, mar ok vur de gezellieged. Netuurlijk was ut jeel veul waark iedere week oem da wienkeltje ien te riechte. Daroem vien iek dagge de meese dieja da iedere week wer veur mekaore kreege wel oep aande meugt draoge. Eelaos egget wienkeltje nao die foto van Janne nie laank mjeer bestaon. De kerk ies verkocht en ut wienkeltje moes weg.

Der zen netuurlek nog veul mjeer meese die agge oep aande meugt draoge. Deenk mar ies aon al die meese die ien ‘t ziekenuis waarke oef ien un bejaordenuis. Zowel de meese die daor waarke as de vrijwieliegers die de meese mej van alles en nog wa elpe, meugde wel oep aande draoge. En zo zen der netuurlek nog veul mjeer meese die ut verdiene oem oep aande gedraoge te wôôre.’

‘Iek draog niemaand op m’n aande. Das naomelluk slecht vör m’n rug. Mar ge bedoelta aanders zekers. Ok dan draog iek niemaand op aande wor. Da vin iek naomeluk nogal overdreeve.’ Zo begint Richard Musters zijn bijdrage aan dit onderwerp. ‘Mar iek vin soms wel dienges bewondereswaordig. Pak nou oons vaoder. Die eej in 1981 meej ’t jille gezin un rèès noar Nieuw Zeelaand gemokt. Ij waor toen alf dertig en toen was ut allemaol nog niej zo gemakkeluk as nouw eej. Ge ooi nog gin internet of Google Maps of zo. Ij ooi daorvör speesjaol Engelse les gevolgd om z’n eige verstaonbaor te kunne maoke onderweege.

Daor gienge wij dan meej z’n alle op vekaansie. Grwoote koffers meej, op naor Schip’ol. Da waor toen dieje tèèd alleenig al un beleevenis. Ut vliegtuig waor aamper vertrokke of oons moeder waor al ziek. Toen dieje broer van mèèn en uiteindeluk ikke wok. Komme we daor in Melbourne aon, ston oons va daor meej 3 zieke in un vremde stad op zoek naor ut otel. De dag daorna wir trug naor ut vliegveld, waant we moesse nog un bietje weier vliege naor Christchurch. Toen we daor aon kwamme begon die van de douane nog un potje moeiluk te doen, da oons va ut ok allemaol nie mjeer goe wies. Mar gelukkig waor da nog in un tèèd da de reegels nog niej zo streng waore, dus z’n oom die daor al jaore woonde die zoog da de douane moeiluk deej en kwam oons ellepe. We zen daor 8 weeke gewiest en oons va die deej da arstikke goed meej z’n Engels. Toen ooi iek daor nog niej zo’n aarug in, mar ak daor nouw aon trug denk dan em iek daor wel veul respect vör. Waant zoak al zee, das mjeer as 40 jaor geleeje eej. Gin internet, gin mobieltjes, mar gewoon meej laandkaorte en aon meense vraoge. En da vraoge waor in un vremde taol diege normaol nooit sprikt. Iek vind dattie da toen jil goe gedaon eej en daor em iek veul respect vör.

Jaore laoter z’n iek nog is un kjeerke terug gewiest meej oons va. Meej z’n tweië. Toen waor ut allemaol al un stukske makkelukker geworre. D’r waor internet, alleenig nog gin mobiele telefoons. En iek ooi op school al veul Engels ge’ad, dus iek kon al wel un bietje Engels buurte. Toen emme we meej z’n tweië ok n’n jille mjooie rondrèès gemaokt. Iet om meej jil veul plezier op trug te kèèke.

Ok zen d’r un aontal kjeere meense uit Nieuw Zeelaand naor oons thuis gekomme op vekaansie. Oons va eej tie meense altij meigenoome dör jil Neederlaand en Bels om ze van alles te laote zien. Ok schreef tie un paor keeres per jaor brieve naor die meense en meej jin taante belde die regelmaotig. Allemaol in ’t Engels! Dus dieje cursus die tie ooi gedaon die eej z’n geld goe opgebrocht.

Mar op aande draoge? Neije, zo zou iek ’t niej wulle noeme. Mar iek em wel jil veul respect vör oons va da tie da allemaol eej gedaon. Veul meense zouwe d’r niej aon beginne, zelfs nou nie ze mobiele telefoons meej internet emme.’

Het nieuwe woord

‘t Vurjaor ang d’in de lucht en daorom eb ik nouw ‘s gekooze vur ‘n bietje ‘n frivool onderwaarep: sjaans. Woogst waorschèènlek gaode nouw trugdenke n’aon vroeger, mar da d’oef nie wur. Ge kun d’ommes ok nouw nog sjaans emme! Edde nog wel ‘s sjaans? Edde veul sjaans gad toen ge nog jonk waor? En oew reejegeerde daor dan op? Waorde daor blij meej?

Uw reacties op dit woord zijn tot en met dinsdag 11 maart 2025 van harte welkom op het adres luysterburg01@gmail.com.

Tot volgende week!