Kroegentocht op de leestafel

WOENSDRECHT – Op kroegentocht langs alle 114 cafés die Woensdrecht en Hoogerheide sinds het begin van de 20e eeuw rijk is geweest? Dat kan nu, dankzij schrijvers Louis Minnebach en Jan van Elzakker, die al die cafés in beeld brengen in hun boek ’t Laatste Rondje, dat vanaf 4 november te koop is bij Primera Niels van Elzakker. Een mooi cadeau voor de feestdagen en een perfecte manier om vanuit je luie stoel op kroegentocht te gaan.

Cafés als De Kozze, De Bakker en Jans Montree zijn al lang uit het straatbeeld van Hoogerheide verdwenen, maar zijn springlevend in de herinnering van heel veel inwoners. Sterker nog, je kunt rustig zeggen dat de oorsprong van een groot – misschien wel het grootste – deel van de huidige inwoners van de gemeente Woensdrecht is terug te voeren naar één van de cafés die er in de dorpen Woensdrecht en Hoogerheide zijn of zijn geweest. “Tegenwoordig spreken mensen elkaar vooral op social media”, zegt Hoogerheidenaar Jan van Elzakker, maar vroeger gebeurde dat in de kroeg. Daar was iedereen gelijk, daar ontmoette je elkaar en hoorde je elkaars verhalen, daar zat de psycholoog op de kruk naast je en stond de psychiater achter de bar. Vroeger zag je in cafés een gemeenschapszin die nu grotendeels is verdwenen.” Van Elzakker en zijn Woensdrechtse vriend Louis Minnebach zagen er een boek in.

Minnebach en Van Elzakker vormen een vermaard auteursduo dat eerder al de boeken “Het verdriet van Woensdrecht” en “Onze jongens in Indië” schreef. Hun boek “’t Laatste Rondje” behandelt een aanzienlijk luchtiger onderwerp – cafés – maar is op dezelfde serieuze wijze samengesteld. “Het begon een jaar of tien terug, toen ik door de buurtvereniging werd gevraagd om iets te vertellen over de cafés in de Dorpsstraat in Woensdrecht”, vertelt Minnebach, “ik ontdekte toen dat daar in de lop der jaren 17 cafés hebben gezeten. In de hoogtijdagen tussen 1911 en 1920 zaten er op zeker moment 16 cafés tegelijk in Woensdrecht!” Tussen de bedrijven en het schrijven van hun andere boeken diepten Minnebach en Van Elzakker hun onderzoek naar de cafés steeds verder uit: “We verdiepten ons ook in Hoogerheide en kwamen tot de conclusie dat er in totaal 114 cafés in beide dorpen zijn geweest. De invoering van de Drankwet in 1904 was de basis voor dit boek, want die stelde ons in staat te achterhalen welke cafés er geweest zijn, waar ze zaten, wie de uitbaters waren en nog veel meer.”

Nog veel meer inderdaad, want een café is altijd meer dan de vier muren waartussen het zich bevindt. ‘t Laatste Rondje is opgedeeld in 12 virtuele “kroegentochten” waarin ook allerlei leuke en bijzondere feiten worden besproken: “We vertellen over het dansen, de orgels, de verenigingen die er ontstonden, de fanfares, maar verklappen ook het geheim van Adrie van der Poel en doen uit de doeken waarom de moeder van Netty van De Kozze in de gevangenis heeft gezeten”, vertelt Van Elzakker. Met zijn achtergrond in de wereld van het Kadaster zorgde Minnebach bovendien voor kaartjes waarop precies te zien is op welke plek de cafés zich bevonden: “En we hebben heel veel historische foto’s gevonden”, zegt hij, “in totaal bevat het boek 850 foto’s, over 370 pagina’s, met op het einde een index waarin alle 590 uitbaters gemakkelijk zijn terug te vinden. De kroegentochten die we hebben samengesteld kun je natuurlijk in je luie stoel achter de leestafel beleven, maar je kunt ze ook gaan nalopen in het dorp. We denken dat dit boek een schat aan herinneringen bevat voor heel veel mensen.”

’t Laatste Rondje van Louis Minnebach en Jan van Elzakker is voor 34,95 euro te koop bij Primera Niels van Elzakker in Hoogerheide, en is ook online te bestellen.