Reageren op dialectwoord ‘Kwoope’
AlgemeenMart (het woord van de vorige keer)
Monda van Diesen begint haar verhaal op de gebruikelijke manier:
‘Beste Jan,
Bij deze mijn bijdrage over de mart.
Oep de mart ies oeuw gulde een daolder weird! Zo maokte ze vroeger reclaome vur de mart. De mart ien Baarege ed’altai veul vollek getrokke.
Oos ma vertelde da d’eur moeder te voet van Ostrecht naor de mart gieng! Da moet zo rond eind 1800 gewiest zijn. Iek moet er nie aon denke: te voet naor Baarege! De spulle die ze daor kocht zulle wel mèj de voerman thuisgebrocht zijn.
Iek zellef kom zelde oep de mart. Iek vein het wel leuk om die martlui te w’oore roepe:
AARDBEIE etc.
Iek was een tedje geleje nog eens donderdags (martdag) ien de stad en het was tege sluitingstijd. En de verkwoper moes van z’n errebeezies af. Die waore prachtig en jeel goeikwoop toen!
Waor da’k wel gère naor toe gieng vroeger da was naor de Vogeltjesmart ien Aantwaarpe. Ge moes wel vroeg uit de vere, want hij gieng om nege n’ure al ope.
En daor was van alles te zien en te kwoop. Onderaandere lekkere smoutebolle!
Toen kwaome we vurbaai een notekraom en die roke zo lekker. D’ur was iemand ien oos gezelschap die de verleidieng nie kon weerstaon en d’ur ien het vurbaaigaon een paor uit graaijde! De martkwoopman oi het ien de gaote en riep: laot liege! Daor emme wai naoderaand nog diekwels mèj gelache.’
Ook Richard Musters voelde zich weer geïnspireerd door het onderwerp:
‘Hallo Jan, hierbij mijn bijdrage over de markt:
Mart
Un mart is altij wel un bietje apart. Ut eej un bietje weg van un braderie, mar is toch wa aanders. Un bietje un wereldje op zich. A’k errugs op vekaansie zen en iek zien un mart, dan gaon iek toch altij effe kèèke. Ieder laand eej z’n eige soort mart. Iek zen es in Marokko op un mart gewiest daor konde un gèèt kwoope. Agge die dan gekocht ooj, dan nome ze diej meej un kotje in en kreede um geslacht meej trug. Ok ooj de daor marte meej veul speesereije in alle kleure van de reegenboog. En baarege meej munt.
In Thailaand zen iek is op un drèèvende mart gewiest. Alle martlui die vaore daor meej d’r bwootje tusse alles en iederjin dör om d’r spulle te verslijte. En ak naor de mart in Poole gaon, dan mot iek altij slippers meijneeme vör un kammeraod van mèèn. Op iedere mart daor staon altij wel un paor kromkes meej allenig mar slippers. En in Zuid Limburrug edde van die klèène boeremartjes waor ze allerlei uisgemokte zjem en tortjes verkwooope.
Dus addiek aon un mart denk dan krèèg iek altij un vekaansie gevoel, waant iek gaon eigluk allenig mar naor de mart ak op vekaansie zen of un dag vrij zen.
Groet, Richard.’
Ook deze keer zult u de bijdrage van Ad Borremans weer moeten missen. Maar maakt u zich niet ongerust, want er is niets aan de hand. Hij is met zijn vrouw op vakantie. Wij wensen hem natuurlijk veel vakantieplezier en hopelijk doet hij tijdens die periode weer veel nieuwe inspiratie op voor zijn verhalen in deze rubriek.
Het nieuwe woord
Jeel vroeger leefde de meense van ruilaandel. Ze ruilde wa ze aon ooverschot adde teege spulle die ze tekört kwaame en die aandere meense wir oover adde. Ze waore èègelek zoow goed as zellefvurzienend. Mar da d’is laank geleeje. Oewel, in tijje van schaorste en arremoej gao g’t dikkels ok nog ongeveer op deeze menier. De meense ellepe mekaore zoow goed en zoow kwaod as ‘t kan.
Mar in oonze uidege maotschappij is deeze menier van leeve bekaant nie mir moogelek. Wij waareke om geld te verdiene en meej da geld kwoope wij wa me nwoodeg emme. ‘t Kan netuurlek ok zèèn die me nie (mir) waareke en da me de n’jeen of aandere uitkjeerieng krèège.
In ieders geval emme wij geld nwoodeg om te kunne leeve, want wa wij wulle n’emme da motte me kwoope en dus betaole. Afreekene noeme ze da.
En nouw zèèn ik ‘s nuuwsgiereg oe ta bij jöllie gaot en daorom em ik ‘n aontal vraoge. (Ik oef nie te weete oew rèèk of aarem da ge zijt, wur! Da d’oefde mèèn nie aon m’n neus t’ange).
Wa d’ik ‘s gèère zouw wulle weete:
Oe betaolde gij teegeworreg? Ketaant, meej oew baankpaske, meej oew tillefon? En oe betaolde ‘t liefste, a ge daorin de vrije keus et?
Edde nog aaltij ‘n portemeneej bij? Of edde die nie mir nwoodeg?
A gij iets wult aonschaffe wa d’jeel duur is, wa doede dan? Gaode geld ljeene om ‘t gelèèk aon te schaffe? Kwoopt ‘t op afbetaoling? Of spaorde totda ge ‘t kunt betaole? En dan eb ik ‘t oover iets wa ge jeel gèère zouw emme of da ge jeel aart nwoodeg et.
Uw antwoorden op al deze vragen, plus wat u nog meer kwijt zou willen over dit onderwerp, kunt u tot en met dinsdag 28 mei 2024 weer opsturen naar het bekende adres: luysterburg01@ziggo.nl
